Luchtwarmtepomp vs grondwarmtepomp: wat is op lange termijn voordeliger?

Welke warmtepomp is op lange termijn voordeliger: lucht-water of grondgebonden? Vergelijk aanschaf, onderhoud en energieverbruik.

Kosten, subsidie en besparing van een warmtepomp berekenen

Twijfel je tussen een luchtwarmtepomp en een grondwarmtepomp? Het is een belangrijke keuze, want het prijsverschil is groot. Toch zegt de aanschafprijs niet alles: ook het energieverbruik, onderhoud en de levensduur bepalen wat je op lange termijn kwijt bent. In dit artikel vergelijken we beide systemen eerlijk, zodat jij een weloverwogen beslissing kunt nemen.

We kijken specifiek naar de totale kosten over een periode van 15 tot 20 jaar. Daarbij houden we rekening met de investering, de subsidie, de jaarlijkse energiekosten en het onderhoud. Ook bespreken we de voor- en nadelen die niet direct in geld uit te drukken zijn, zoals comfort en ruimtebeslag.

Aanschafkosten en subsidie

De aanschaf van een grondwarmtepomp is aanzienlijk duurder dan die van een luchtwarmtepomp. Een complete lucht-water warmtepomp voor een gemiddeld eengezinswoning kost vaak tussen de 6.000 en 12.000 euro, inclusief installatie. Een grondwarmtepomp met gesloten bodemlus of open bron ligt meestal tussen de 15.000 en 25.000 euro. Dat is bijna het dubbele.

Gelukkig kun je voor beide systemen gebruikmaken van de ISDE-subsidie. Voor een grondwarmtepomp is de subsidie hoger, maar nog steeds niet genoeg om het prijsverschil te compenseren. Reken op een subsidie van zo'n 2.500 tot 5.000 euro voor lucht-water en 5.000 tot 8.000 euro voor grondgebonden, afhankelijk van het vermogen.

Houd ook rekening met bijkomende kosten. Bij grondboringen komt er vaak een vergunning kijken en de bodemlus moet worden gelegd door een gespecialiseerd bedrijf. Bij een lucht-water systeem is de installatie eenvoudiger en vaak sneller klaar.

Energiekosten en rendement

Het grootste verschil zit in het rendement, uitgedrukt in de SCOP (Seasonal Coefficient of Performance). Een grondwarmtepomp haalt warmte uit de bodem, waar de temperatuur het hele jaar door stabiel is. Daardoor ligt de SCOP vaak tussen de 4,5 en 5,5. Een luchtwarmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht, die in de winter koud is. De SCOP ligt daardoor lager, meestal tussen de 3,5 en 4,2.

Dat betekent: met een grondwarmtepomp gebruik je per kWh warmte minder elektriciteit. Over een jaar scheelt dat al snel 25 tot 35 procent op je energierekening. Bij een gemiddeld verbruik van 10.000 kWh aan warmte per jaar, verbruikt een grondwarmtepomp zo'n 2.000 tot 2.500 kWh elektriciteit, tegenover 2.500 tot 3.500 kWh voor een luchtwarmtepomp.

Met een stroomprijs van gemiddeld 0,30 euro per kWh (2026) betekent dit een besparing van 150 tot 300 euro per jaar. Over 20 jaar is dat 3.000 tot 6.000 euro. Dat verkleint het oorspronkelijke prijsverschil aanzienlijk.

Onderhoud en levensduur

Lucht-water warmtepompen hebben doorgaans meer onderhoud nodig dan grondgebonden systemen. De buitenunit staat bloot aan weer en wind, waardoor de ventilator en warmtewisselaar vuil kunnen worden. Een jaarlijkse controle is aan te raden en kost gemiddeld tussen de 150 en 250 euro per jaar.

Grondwarmtepompen staan binnen (of in een buitenunit maar dan vaak compacter) en hebben minder bewegende delen. Het onderhoud is beperkt, maar wel duurder als het nodig is: denk aan een controle om de paar jaar voor zo'n 300 tot 500 euro. Gemiddeld genomen ben je voor grondgebonden iets minder kwijt aan onderhoud over de hele levensduur.

De levensduur van beide systemen ligt rond de 20 jaar. De buitenunit van een luchtwarmtepomp gaat vaak iets korter mee, zo'n 15 tot 20 jaar, terwijl de binnenunit langer meegaat. Bij een grondwarmtepomp gaat de bodemlus tientallen jaren mee, maar de warmtepomp zelf heeft ook een levensduur van 15 tot 20 jaar.

In het kort

Veelgestelde vragen

Is een grondwarmtepomp altijd duurder in aanschaf?

Ja, doorgaans wel. Een grondwarmtepomp kost vaak tussen de 15.000 en 25.000 euro inclusief installatie, terwijl een luchtwarmtepomp vaak tussen de 6.000 en 12.000 euro kost. De subsidie is hoger voor grondgebonden, maar het prijsverschil blijft groot.

Wat is het grootste voordeel van een luchtwarmtepomp?

De lagere aanschafprijs en de eenvoudige installatie. Je hebt geen grondboring nodig en de plaatsing is vaak binnen een dag geregeld. Daarnaast is de terugverdientijd korter, vooral als je een bestaande cv-ketel vervangt.

Hoe zit het met de terugverdientijd?

Door de lagere investering heeft een luchtwarmtepomp vaak een kortere terugverdientijd, meestal 7 tot 10 jaar. Een grondwarmtepomp doet er langer over, vaak 10 tot 15 jaar, maar daarna bespaar je meer per jaar vanwege het hogere rendement.

Kan ik met een grondwarmtepomp ook koelen?

Ja, veel grondwarmtepompen kunnen passief koelen in de zomer. Dat kost weinig extra energie en is prettig bij warm weer. Luchtwarmtepompen kunnen ook koelen, maar dat verbruikt meer stroom.

Welke warmtepomp is op lange termijn voordeliger?

Het hangt af van je situatie. Als je de totale kosten over 20 jaar bekijkt, inclusief energie en onderhoud, zijn beide systemen vaak vergelijkbaar. Grondwarmtepompen zijn iets voordeliger bij zeer lage temperaturen en als je veel verbruikt, maar het verschil is vaak niet groot.

Conclusie

Op lange termijn is het verschil tussen een luchtwarmtepomp en een grondwarmtepomp kleiner dan de aanschafprijs doet vermoeden. Dankzij het hogere rendement en lagere onderhoud van een grondwarmtepomp verdien je het prijsverschil deels terug. Toch is een luchtwarmtepomp voor veel huishoudens de meest voordelige keuze, omdat de investering lager is en de terugverdientijd korter. De beste keuze hangt af van jouw woning, budget en verbruik. Laat je daarom goed adviseren en vraag meerdere offertes aan.

Warmtepomp laten installeren?

Vergelijk rustig en vraag vrijblijvend offertes aan via WarmtepompRadar.

Vergelijk installateurs →

Verder lezen over kosten en prijzen: Hoe lang gaat een warmtepomp mee? · Warmtepomp vs. cv-ketel: welke past bij jou? · Warmtepomp-subsidie 2026: de ISDE uitgelegd · Propaan (R290) of R32 als koudemiddel: wat betekent het voor je warmtepomp? · Hoeveel kW warmtepomp heb je nodig? · Warmtepomp-merken vergelijken (2026)

Lees ook: Warmtepomp kosten: totaaloverzicht van aanschaf tot gebruik · Hybride warmtepomp kosten: aanschaf en besparing · Warmtepomp subsidie 2026: actuele bedragen en voorwaarden · Warmtepomp financiering: 5 manieren om te betalen · Warmtepomp installatiekosten: waar betaal je voor? · Besparen met warmtepomp: zo verlaag je je energierekeningmeer over kosten en prijzen

WarmtepompRadar is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.

Redactie WarmtepompRadar