Lucht-water vs bodem-water: welke is voordeliger? Een eerlijke vergelijking

Overweeg je een warmtepomp, dan kom je al snel uit bij twee hoofdtypen: de lucht-water en de bodem-water warmtepomp. Beide zijn duurzaam en kunnen je gasrekening flink verlagen, maar ze verschillen behoorlijk in prijs, prestaties en onderhoud. Welke variant op lange termijn het voordeligst is, hangt af van jouw situatie.

In dit artikel vergelijken we de investeringskosten, gebruikskosten en terugverdientijd van beide systemen. Zo krijg je een helder beeld van wat je kunt verwachten en welke keuze het beste bij jouw portemonnee past.

Investeringskosten: wat betaal je vooraf?

De aanschaf en installatie van een warmtepomp is een flinke investering. Over het algemeen geldt: hoe meer vermogen en hoe complexer de installatie, hoe hoger de prijs. Een lucht-water warmtepomp is doorgaans goedkoper in aanschaf dan een bodem-water systeem. De kosten voor een lucht-water warmtepomp liggen vaak tussen de 8.000 en 15.000 euro, inclusief installatie. Dit hangt af van het merk, vermogen en eventuele aanpassingen aan je woning.

Een bodem-water warmtepomp is duurder, vooral vanwege de grondboring. De totale kosten liggen vaak tussen de 15.000 en 25.000 euro, maar kunnen oplopen tot 30.000 euro bij diepe boringen of moeilijke grondomstandigheden. Het voordeel is dat bodem-water vaak krachtiger is en in de winter efficiënter werkt, maar die meerprijs moet je wel kunnen terugverdienen.

Daarnaast zijn er subsidies beschikbaar. Voor beide systemen geldt de ISDE-subsidie, maar het bedrag verschilt. Een bodem-water warmtepomp komt vaak in aanmerking voor een hogere subsidie, omdat deze duurder is. Houd er rekening mee dat subsidies regelmatig veranderen, dus check de actuele voorwaarden op de website van de RVO.

Gebruikskosten: wat betaal je per jaar?

De gebruikskosten bestaan vooral uit elektriciteitsverbruik en onderhoud. Het rendement van een warmtepomp wordt uitgedrukt in de SCOP (Seasonal Coefficient of Performance). Hoe hoger de SCOP, hoe lager je energiekosten. Een lucht-water warmtepomp heeft een SCOP van gemiddeld 3,5 tot 4,5. Dat betekent dat je voor elke kWh elektriciteit 3,5 tot 4,5 kWh warmte krijgt. In de praktijk komt dit neer op een jaarlijks verbruik van zo'n 2.500 tot 4.000 kWh voor een gemiddeld huis (150 m2), afhankelijk van isolatie en stookgedrag. Bij een stroomprijs van ongeveer 0,30 euro per kWh betaal je dan 750 tot 1.200 euro per jaar.

Een bodem-water warmtepomp haalt een SCOP van 4,5 tot 5,5, omdat de bodemtemperatuur stabiel is. Hierdoor verbruikt hij minder elektriciteit: ruwweg 2.000 tot 3.000 kWh per jaar. Jaarlijkse kosten liggen dan tussen de 600 en 900 euro. Het verschil lijkt klein, maar over 15 jaar tikt dat aan: je bespaart al snel 1.500 tot 4.500 euro op je energierekening.

Onderhoudskosten zijn vergelijkbaar, maar bodem-water warmtepompen zijn vaak iets onderhoudsintensiever vanwege de grondpomp. Reken op 150 tot 250 euro per jaar voor een onderhoudscontract. Lucht-water warmtepompen hebben regelmatig een inspectie nodig van de ventilatoren, maar de kosten zijn vergelijkbaar.

Terugverdientijd: hoe snel verdien je je investering terug?

De terugverdientijd hangt af van het verschil tussen je huidige gasverbruik en de nieuwe elektriciteitskosten, plus de investeringskosten na subsidie. Stel dat je nu 1.500 m3 gas verbruikt (ongeveer 15.000 kWh warmte) en dat je jaarlijks 2.000 euro aan gas betaalt. Met een warmtepomp bespaar je al snel 60 tot 70 procent op je stookkosten, dus zo'n 1.200 tot 1.400 euro per jaar.

Voor een lucht-water warmtepomp (investering 10.000 euro na subsidie) betekent dit een terugverdientijd van 7 tot 9 jaar. Als je dezelfde besparing hebt met een bodem-water warmtepomp (investering 18.000 euro na subsidie), duurt het 13 tot 16 jaar voordat je uit de kosten bent. Als je het geld voor de bodem-water pomp echter via een hogere hypotheek financiert, kunnen de rentekosten de terugverdientijd verlengen.

Let op: deze cijfers zijn indicatief. De werkelijke terugverdientijd hangt af van jouw woningisolatie, stookgedrag, energieprijzen en de efficiëntie van de installatie. Een slecht geïsoleerd huis verhoogt het verbruik en verlengt de terugverdientijd voor beide systemen. Ook de stijgende energieprijzen kunnen de terugverdientijd juist verkorten, omdat je meer bespaart op gas.

Veelgestelde vragen

Conclusie

De keuze tussen een lucht-water en bodem-water warmtepomp hangt af van je budget, ruimte en toekomstplannen. Een lucht-water warmtepomp is goedkoper in aanschaf en heeft een kortere terugverdientijd, maar is op de lange termijn iets minder efficiënt. Een bodem-water warmtepomp vraagt een hogere investering, maar levert lagere gebruikskosten op en gaat langer mee. Als je het geld kunt missen en verwacht lang in je huis te blijven, kan bodem-water op de lange termijn voordeliger zijn. Voor de meeste mensen is lucht-water echter de meest kosteneffectieve keuze. Laat je altijd goed adviseren en vergelijk meerdere offertes.

Verder lezen over kosten en prijzen: Hoe lang gaat een warmtepomp mee? · Warmtepomp vs. cv-ketel: welke past bij jou? · Warmtepomp-subsidie 2026: de ISDE uitgelegd · Propaan (R290) of R32 als koudemiddel: wat betekent het voor je warmtepomp? · Hoeveel kW warmtepomp heb je nodig? · Warmtepomp-merken vergelijken (2026)

Lees ook: Wat kost een warmtepomp versus een cv-ketel per jaar? · Hoe werkt een warmtepomp en waarom is het een alternatief voor de cv-ketel? · Warmtepomp of cv-ketel: wat is beter voor het milieu? · Warmtepomp versus hr-ketel: wat is het verschil in comfort? · Hoe lang duurt het voordat een warmtepomp zich terugverdient? · Warmtepomp of cv-ketel: welke past bij mijn woning? — meer over vergelijking met cv-ketel

WarmtepompRadar is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.